پژوهش

مهم‌ترین راهکار برای مبارزه با منکرات

1

آسیب‌شناسی فرهنگ جامعه

مهم‌ترین راهکار برای مبارزه با منکرات

خیلی وقت‌ها آدم می‌خواهد آسیبی را برطرف کند، اما آسیب‌شناسی‌اش عمیق نیست. راه مبارزه با منکر مقابله با دستگاهی است که منکر را اقامه می‌کند؛ مقابله با اولیاء طاغوت و سلطه است.

در موضوع آسیب شناسی باید دید ریشه اشکالات کجا است. چون خیلی وقت ها آدم می خواهد آسیبی را برطرف کند اما آسیب شناسی اش عمیق نیست مثلا یک بیماری خونی جدی تظاهرات پوستی هم دارد و او مرتب می خواهد از طریق تدابیر ظاهری این بیماری را رفع بکند اما تا ریشه اش را نخشکانی، عفونت از اینجا پاک می شود و از جای دیگر سر درمی آورد.

در آسیب شناسی فرهنگی هم همینطور است ما اول باید ریشه ها را شناسایی بکنیم. ما هم در حوزه خیرات و هم در حوزه بدی ها سه دسته آدم و مواجهه داریم؛ اول اینکه عده ای از آدم ها نسبت به خوبی ها یا نسبت به بدی ها اهل ارتکاب هستند؛ خودش نماز می خواند، زکات می دهد، حقوق مالی اش را می دهد، به برادرانش احسان می کند، صله رحم می کند و اهل خیرات و اخلاق حمیده است. این عده اهل اقدام و ارتکاب خوبی ها هستند. آن طرف هم همینطور است یک آدمی داریم حسود که اعمال حسادت می کند، گناه می کند، معتاد است و شرب خمر و میگساری می کند و اشکالاتی دارد و غیره، این می شود اهل ارتکاب بدی ها.

دوم چیز بالاتری است که اگر در حوزه خوبی ها باشد از ارتکاب بهتر است و اگر در حوزه بدی ها باشد از ارتکاب بدتر است و آن اشاعه است؛ عده ای اشاعه گناه و صفات رذیله و بدی ها می کنند، عده ای هم اشاعه خیرات می کنند. مثل اینکه یک کسی غیر از اینکه نماز می خواند به مسجد هم می رود، غیر از اینکه اهل کتاب و مطالعه است کتابخانه هم می زند، غیر از اینکه اهل صله رحم است دیگران را هم به آن تشویق می کند، مؤسسه خیریه و بیمارستان تأسیس می کند که این ها می شود اشاعه یعنی کارهای خوب را گسترش دادن و خوبی ها را منتشر کردن. در ناحیه بدی ها هم همینطور است یک آدمی خودش مبتلا به مواد مخدر و معتاد است، ولی دیگری اشاعه می دهد و شبکه توزیع مواد مخدر یا کارخانه تولید مواد مخدر درست می کند، یک کسی خدایی نکرده میگساری می کند ولی دیگری میکده به پا می کند، یک کسی خودش گناه می کند ولی دیگری بزم گناه به پا می کند و دیگران را هم دعوت می کند.

سوم و مرحله بالاتر از این ها اقامه خیرات مانند نماز «اقیموا الصلاه» یا اقامه بدی ها است. اقامه یعنی تلاش کند که تمایلات جامعه را به طرف خوبی ها یا بدی ها ببرد. در اقامه بدی ها کاری کند که فرهنگ جامعه به یک نقطه ای برود که آرام آرام بدی ها در جامعه جا پیدا کنند و بلکه شرافت بشوند. خوبی ها از چشم بیافتند و موجب تنقیص و تحقیر انسان بشوند

لذا این اقامه زشتی ها بدترین نوع عمل است؛ اینکه وجود مقدس نبی اکرم صلی الله علیه وآله در حدیثی با توصیف آخرالزمان که چه اتفاقاتی می افتد در پایان فرمودند: «شَرٌّ مِنْ ذَلِکَ کَیْفَ بِکُمْ إِذَا رَأَیْتُمُ الْمَعْرُوفَ‏ مُنْکَراً وَ الْمُنْکَرَ مَعْرُوفاً»(۱) بدتر از همه این ها اینکه معروف، منکر می شود و منکر، معروف می شود این یعنی اقامه؛ خوبی ها بشود بدی و بدی ها بشود خوبی.

اقامه در خیرات و بدی ها گاهی در مقیاس خانه است، گاهی در مقیاس یک شهر است، گاهی در مقیاس یک کشور است و گاهی در مقیاس جامعه جهانی است.

نقش حکومت در فرهنگ جامعه

کار حکومت ها اقامه است نه ارتکاب؛ حکومت های مادی، فرهنگ مادی را در جهان اقامه می کنند و حکومت الهی باید دین داری را در جهان اقامه بکند. مردم که مجبور نیستند و اگر کسی بخواهد گناهی بکند بالاخره در نهان گناه خودش را می کند و نمی شود جبر مطلق ایجاد کنیم ولی گاهی جامعه را طوری می سازید که گناه کردن ضد شرافت و ترک معصیت شرافت است و اگر کسی بخواهد گناه کند باید روی شرافت اجتماعی خودش پا بگذارد، گاهی بر عکس جامعه را طوری درست می کنید که معصیت می شود شرافت.

حکومت های حق باید اقامه حق بکنند و حکومت های باطل اقامه باطل و آن وقت از طریق اقامه در کشورهای دیگر نفوذ می کنند، کشوری مسلمان هستند ولی فرهنگی که آنجا اقامه شده فرهنگ مادی است؛ فرهنگ بی حجابی و بی مبالاتی به دین است.

نحوه مبارزه با منکرات و جریان اقامه

ما گاهی می آییم با معلول مبارزه می کنیم و آن آخر صف را می گیریم؛ حال از شما سؤال می کنم آدمی که دنبال اقامه گناه است یعنی نیتش مبارزه با خداست و نه فقط خودش گناه می کند بلکه مثل ابلیس به دنبال این است که مردم را هم به گناه بکشاند؛ در اینجا آن گناه شر اصلی است یا این آدم؟ این آدم شر است و آن گناه فرع بر این است. شرور فرع بر اولیاء طاغوت هستند. ائمه فرمودند: «نَحْنُ‏ أَصْلُ‏ کُلِ‏ خَیْرٍ وَ مِنْ فُرُوعِنَا کُلُّ بِرٍّ… وَ عَدُوُّنَا أَصْلُ کُلِّ شَرٍّ وَ مِنْ فُرُوعِهِمْ کُلُّ قَبِیحٍ وَ فَاحِشَه»(۱) اصل خیرات ما هستیم و همه خیرات فرع بر ما است و اصل شرور دشمن ما است.

منکر حقیقی که ما باید با آن مبارزه کنیم، آن نظام استکباری است که اخلاق مادی، شهوات و میل و رغبت به دنیا را در عالم اقامه می کند یا آن جوانی که تحت تأثیر فرهنگ آن ها گناهی را مرتکب می شود؟ راه مبارزه با منکر مقابله با دستگاهی است که منکر را اقامه می کند؛ مقابله با اولیاء طاغوت و سلطه است. آن نظام باطل است که محور اقامه است و اصل باطل خود آن ها هستند. یعنی اگر به من بگویند شر اصلی را در عالم نشان بده من می گویم شر اصلی سران استکبار هستند، این فرعون های سیاسی و فرهنگی و اقتصادی که خیلی وقت ها با هم هستند؛ فرعون و قارون و وزیرش هامان اصل شر هستند و شما باید با این ها و دستگاه شان بجنگید.

هم باید با فرعون بجنگید و هم باید با قارون و دستگاه اقتصادی اش بجنگید و هم با هامان و هم با مثل بلعم باعور، این ها منکر را اقامه می کنند. نمی شود که شما این ها را رها کنید و بعد خیال کنید که می شود جلوی فساد اخلاقی را در جامعه بگیریم، جلوی بی حجابی را بگیریم ولی با آن هایی که اقامه می کنند، مقابله نکنیم.

باید قدرت جهانی پیدا کنیم

بنابراین دولت اسلامی باید اقتداری در جهان داشته باشد، همکاران و همدستان و یارانی در جهان برای خودش پیدا بکند و قدرتی به هم بزند که شیاطین عالم از قدرت او بترسند که با او جنگ فرهنگی بکنند و در حریم فرهنگی او بیایند و بدانند که اگر شروع کنند، او هم شروع می کند. همانطوری که او بمب اتم دارد، شما هم دارید از این رو دیگر جرأت نمی کند که بزند؛ وقتی هم که احساس کرد شما قدرت مقابله فرهنگی با او را دارید و اگر او فرهنگ خودش را گسترش بدهد، شما هم فرهنگ خودتان را در خانه او نفوذ می دهید، این کار را نمی کند.

اگر دست از اسلام برداریم تمام است و با ما کاری ندارند

ما باید قدرتی داشته باشیم که آن ها بترسند که اگر متعرض فرهنگ ما شدند و با دین ما جنگیدند، ما با همه دنیای آن ها می جنگیم و آن وقت جرأت نمی کنند. امام رحمه الله علیه فرمود: باید دنیاپرستان عالم بدانند اگر با دین ما جنگیدند، ما با همه دنیایشان می جنگیم.

حالا جریان هایی که در دنیای اسلام هست از جمله در کشور ما بعضی هایشان بی خیال این مسئله هستند و خیال می کنند که غربی ها آدم های خوش اخلاقی هستند و آن دشمنی و نفرت باطنی شان را پشت این تبسم شان نمی بینند که با همه وجود تلاش می کنند که اسلام را محو کنند و البته از صلح و حقوق بشر و این ها هم صحبت می کنند. نمی دانم بعضی ها ساده هستند یا نه خودشان را به سادگی می زنند. بعضی از جریان هایی که در کشور ما وجود دارند به این ها خوش بین هستند و خیال می کنند که می شود با این ها زندگی مسالمت آمیز داشته باشیم، اما وقتی زندگی تان به زندگی مسالمت آمیز با آن ها می کشد که صد در صد از دینتان دست بردارید و تمام آیین دنیاپرستی غرب را بپذیرید «وَلَنْ تَرْضَى عَنْکَ الْیَهُودُ وَلَا النَّصَارَى حَتَّى تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ»(بقره/١٢٠) امام رحمه الله علیه می فرمود: جنگ با ما نه به خاطر ایرانی بودن بلکه به خاطر اسلام است و اگر دست از اسلام برداریم تمام است و با ما کاری ندارند.


پی نوشت:
۱-الکافی (ط – الإسلامیه)، ج‏۵، ص: ۵۹

منبع:
سخنرانی آیت الله میرباقری با عنوان “آسیب شناسی مشکلات فرهنگی و مسئله اقامه منکرات/ مقابله با تهاجم فرهنگی غرب”/ سایت سید محمدمهدی میرباقری

امر به معروف و نهی از منکر از دیدگاه امام علی(ع)

مقاله قبلی

اهداف و موضوع فعالیت مؤسسه امت برتر

مقاله بعدی

شما همچنین ممکن است دوست داشته باشید

1 اظهار نظر

  1. بسیار عالی
    سپاسگذارم…

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بیشتر در پژوهش